Ngày 25.8, Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM thông tin vừa có hướng dẫn các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật trên địa bàn thực hiện quy định về quyền tác giả, quyền liên quan.
Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM đề nghị các đơn vị như nghệ sĩ, chủ cơ sở kinh doanh chủ động rà soát căn cứ pháp lý trước khi tổ chức chương trình hoặc khai thác tác phẩm, cuộc biểu diễn, bản ghi âm, bản ghi hình và chương trình phát sóng.
Việc sử dụng các sản phẩm này phải được thỏa thuận, xin phép và thanh toán tiền bản quyền cho chủ sở hữu quyền, tổ chức đại diện tập thể quyền tác giả, quyền liên quan hoặc bên được ủy quyền theo quy định.
Các tổ chức, cá nhân không được sử dụng tác phẩm, cuộc biểu diễn, bản ghi âm, bản ghi hình và chương trình phát sóng khi chưa được chủ thể quyền cho phép hoặc chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính. Nếu thuộc trường hợp giới hạn hoặc ngoại lệ bản quyền, việc sử dụng vẫn phải đáp ứng đầy đủ điều kiện do pháp luật quy định.
Đối với cơ sở kinh doanh karaoke và vũ trường, Sở yêu cầu chỉ sử dụng tác phẩm âm nhạc, bản ghi âm, bản ghi hình có nguồn gốc hợp pháp. Các cơ sở không được dùng phần mềm, kho bài hát hoặc thiết bị lưu trữ chứa nội dung vi phạm; đồng thời phải thực hiện nghĩa vụ bản quyền khi khai thác tác phẩm phục vụ kinh doanh.
Trong lĩnh vực mỹ thuật, nhiếp ảnh và triển lãm, các đơn vị phải tôn trọng quyền nhân thân của tác giả, không tự ý sao chép, sửa đổi, cắt xén, xuyên tạc hoặc công bố tác phẩm.
Trên môi trường số, người dùng không được tự ý ghi âm, ghi hình, đăng tải, phát tán, sao chép hoặc chia sẻ tác phẩm khi chưa có sự đồng ý của chủ thể quyền, trừ những trường hợp được pháp luật cho phép.
Các đơn vị vận hành trang thông tin điện tử, mạng xã hội, nền tảng số và dịch vụ thông tin trên mạng cũng có trách nhiệm kiểm soát tính pháp lý của nội dung được khai thác.
Với câu lạc bộ, đội, nhóm văn nghệ quần chúng và hoạt động “hát với nhau”, Sở lưu ý cần phân biệt giữa sinh hoạt cộng đồng và hoạt động có yếu tố thương mại.
Nếu chương trình không bán vé, không thu phí, không nhằm mục đích kinh doanh hoặc thu lợi trực tiếp, gián tiếp từ việc khai thác tác phẩm, các tổ chức, cá nhân thực hiện theo quy định về những trường hợp ngoại lệ.
Ngược lại, nếu hoạt động có quảng cáo, tài trợ thương mại, bán vé, thu phí hoặc phát sinh lợi ích kinh tế, đơn vị tổ chức phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ về quyền tác giả và quyền liên quan. Việc gắn tên “giao lưu cộng đồng” không đồng nghĩa chương trình đương nhiên được miễn nghĩa vụ bản quyền.
Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM cũng nhấn mạnh trách nhiệm của người đứng đầu đơn vị, doanh nghiệp và tổ chức trong việc kiểm soát nguồn gốc tác phẩm, nội dung chương trình và quyền khai thác.
Tổ chức, cá nhân xâm phạm bản quyền có thể bị yêu cầu chấm dứt hành vi, xin lỗi, cải chính công khai, bồi thường thiệt hại và thực hiện các nghĩa vụ dân sự khác.
Theo nội dung hướng dẫn, mức phạt hành chính tối đa trong lĩnh vực quyền tác giả, quyền liên quan là 250 triệu đồng đối với cá nhân và 500 triệu đồng đối với tổ chức. Người vi phạm còn có thể bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả.
Nếu hành vi đủ yếu tố cấu thành tội xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan theo Điều 225 Bộ luật Hình sự, cá nhân có thể bị phạt tù đến 3 năm. Pháp nhân thương mại có thể bị phạt đến 3 tỉ đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn.
Thời gian tới, Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM sẽ phối hợp với cơ quan chức năng và các tổ chức đại diện tập thể quyền để kiểm tra, xác minh, xử lý phản ánh, kiến nghị và tố cáo liên quan đến hành vi xâm phạm sở hữu trí tuệ.
