Hiện nay, miền Bắc đang chịu ảnh hưởng của một đợt không khí lạnh có cường độ mạnh, khiến nhiệt độ giảm nhanh, trời chuyển rét. Đáng chú ý, không khí lạnh kết hợp với nhiễu động trong đới gió đông trên cao còn gây mưa tại nhiều khu vực, trong đó Trung Bộ xuất hiện một đợt mưa lớn diện rộng.
Đây được xem là đợt không khí lạnh có tác động rõ rệt nhất kể từ đầu mùa đông đến nay. Trước đó, hai đợt không khí lạnh yếu vào khoảng ngày 1-2.11 và 5-7.11, chủ yếu khiến nhiệt độ tại miền Bắc giảm nhẹ, thời tiết chuyển mát, chưa tạo cảm giác lạnh rõ rệt.
Diễn biến này cũng đặt ra sự quan tâm về xu hướng thời tiết trong những tháng chính đông, nhất là khi nước ta được dự báo chịu ảnh hưởng của hiện tượng El Nino.
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, trong tháng 11.2026, nhiệt độ trung bình trên cả nước phổ biến cao hơn trung bình nhiều năm cùng thời kỳ từ 1-2 độ C. Sang tháng 12.2026 và tháng 1.2027, mức chênh lệch phổ biến từ 0,5-1,5 độ C. Riêng khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ cao hơn từ 1-2 độ C.
Không khí lạnh trong mùa đông năm nay có khả năng hoạt động yếu hơn trung bình nhiều năm. Các đợt rét đậm, rét hại được dự báo có thể xuất hiện muộn hơn so với quy luật khí hậu. Số ngày rét đậm, rét hại tại Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ cũng phổ biến thấp hơn trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.
Dù vậy, cơ quan khí tượng lưu ý vẫn có khả năng xuất hiện những đợt rét đậm, rét hại khiến nhiệt độ giảm mạnh, nhưng thời gian kéo dài không nhiều.
Phân tích về xu hướng thời tiết mùa đông năm nay, Tiến sĩ Trương Bá Kiên - Phó Giám đốc điều hành Trung tâm Nghiên cứu khí tượng và khí hậu, Viện Khoa học khí tượng thủy văn, Môi trường và Biển - cho biết, dưới tác động của El Nino, khả năng xuất hiện một mùa đông ấm hơn.
Theo Tiến sĩ Trương Bá Kiên, không khí lạnh vẫn tập trung chủ yếu trong các tháng chính đông, gồm tháng 12, tháng 1 và tháng 2. Tuy nhiên, cường độ không khí lạnh trong năm nay được dự báo yếu hơn so với trung bình nhiều năm, kéo theo số ngày rét đậm, rét hại có thể ít hơn.
Điều này không đồng nghĩa mùa đông sẽ không xuất hiện những đợt rét sâu. Ông Kiên nhấn mạnh, ngay cả trong năm El Nino, vẫn không thể loại trừ khả năng xảy ra một đợt rét rất mạnh.
“Trong năm El Nino, dù nhiệt độ trung bình mùa đông và số đợt rét đậm, rét hại được dự báo giảm, nhưng vẫn có thể xuất hiện một đợt rất lạnh. Tính bất thường của các hiện tượng khí hậu cực đoan trong những năm El Nino khiến chúng ta không thể chủ quan, cho rằng thời tiết lúc nào cũng ấm” - Tiến sĩ Trương Bá Kiên nhận định.
Theo chuyên gia, cần phân biệt xu hướng nhiệt độ trung bình của cả mùa với những diễn biến thời tiết cực đoan trong từng thời điểm. Một mùa đông có nền nhiệt cao hơn trung bình nhiều năm vẫn có thể xuất hiện những đợt không khí lạnh mạnh, khiến nhiệt độ giảm sâu trong thời gian ngắn.
Ở thời điểm hiện tại, đợt không khí lạnh đang ảnh hưởng đến nước ta tiếp tục có diễn biến đáng chú ý. Dự báo trong ngày 9.11, không khí lạnh ảnh hưởng đến các khu vực còn lại của Tây Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ và Trung Trung Bộ, một số nơi ở Nam Trung Bộ. Trên đất liền, gió chuyển hướng Đông Bắc cấp 3-4; vùng ven biển cấp 5, có nơi cấp 6, giật cấp 7.
Bắc Bộ và khu vực từ Thanh Hóa đến Quảng Trị trời rét. Từ đêm 9.11, khu vực TP. Huế chuyển lạnh. Nhiệt độ thấp nhất trong đợt này tại Bắc Bộ và khu vực từ Thanh Hóa đến Quảng Trị phổ biến 15-18 độ C, vùng núi cao có nơi dưới 12 độ C.
Dù xu hướng chung của mùa đông năm nay là ấm hơn, những đợt không khí lạnh mạnh vẫn có thể gây ra biến động nhiệt độ đáng kể. Vì vậy, người dân cần tiếp tục theo dõi các bản tin dự báo, cảnh báo khí tượng để chủ động ứng phó với những đợt rét sâu có thể xuất hiện.
