Phần lớn các cơ quan khí tượng lớn trên thế giới đều dự báo hiện tượng El Nino mạnh sẽ hình thành từ tháng 5 tới, tác động tới nhiệt độ toàn cầu và xu hướng mưa, đồng thời thúc đẩy thay đổi trong tiêu thụ than đá và khí tự nhiên tại nhiều khu vực trọng điểm.
Trong bối cảnh dòng chảy năng lượng toàn cầu bị gián đoạn nghiêm trọng do eo biển Hormuz bị phong tỏa và hạ tầng năng lượng tại Trung Đông bị hư hại, việc El Nino xuất hiện trong mùa hè này có thể khiến các ngành điện lực chịu thêm áp lực.
Trong lịch sử, El Nino thường dẫn tới nhiệt độ cao hơn bình thường tại hầu khắp châu Á và châu Đại Dương, đồng thời có thể dẫn tới các đợt nắng nóng dữ dội và kéo dài tại Nam Á.
Do đó, nhu cầu sử dụng các hệ thống làm mát trong mùa hè năm 2026 được dự báo tăng tại châu Á - khu vực chiếm khoảng 53% nhu cầu điện toàn cầu, theo tổ chức nghiên cứu năng lượng Ember.
Hệ thống điện của châu Á phụ thuộc lớn vào than đá để phát điện. Các nhà máy nhiệt điện than hiện cung cấp khoảng 70% điện năng tại Ấn Độ và khoảng 55% tại Trung Quốc cũng như toàn châu Á.
Mức tiêu thụ điện cao hơn tại châu Á trong năm nay vì thế là tín hiệu tích cực cho các nước xuất khẩu than, đặc biệt là Indonesia - nước xuất khẩu than lớn nhất thế giới.
Tính từ đầu năm 2026 đến nay, tổng lượng than xuất khẩu của Indonesia sang các nước châu Á giảm so với cùng kỳ năm 2025, do sản lượng điện từ nguồn năng lượng sạch tăng lên và mức tiêu thụ năng lượng giảm ở các ngành công nghiệp chủ chốt như xi măng.
Tuy nhiên, trong thời gian tới, nhu cầu dùng điều hòa tăng cao trên khắp châu Á khi El Nino hình thành có thể dẫn tới nhu cầu than và việc nhập khẩu than tăng lên.
Do châu Á cũng là khu vực tiêu thụ khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) lớn nhất thế giới, các nhà xuất khẩu LNG có thể đang trông đợi thêm đơn hàng từ châu Á tăng lên khi nhiệt độ tăng trong bối cảnh El Nino.
Tuy nhiên, tại châu Á, LNG được sử dụng nhiều hơn trong lĩnh vực công nghiệp chứ không phải phát điện. Vì thế, các nhà xuất khẩu LNG có thể không hưởng lợi như ngành than.
Thêm vào đó, sau khi nguồn cung LNG từ Qatar bị cắt giảm và các nhà máy LNG của nước này bị hư hại, giá LNG tại châu Á đã tăng mạnh từ khoảng 550 USD/tấn ngay trước khi xung đột Iran nổ ra lên khoảng 868 USD/tấn hiện nay.
Việc nguồn cung LNG từ Qatar sụt giảm gần đây đã đẩy giá LNG tại châu Á tăng vọt, cao hơn đáng kể so với giá than tại khu vực.
Giá than xuất khẩu chuẩn của Indonesia là 104 USD/tấn trong khi than xuất khẩu từ Australia là 126 USD/tấn. Do vậy, LNG nhiều khả năng bị xem là quá đắt đối với các công ty điện lực.
Nhìn chung, dù các nước châu Á có khả năng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất nếu El Nino mạnh xảy ra trong năm nay, mọi thị trường điện lớn trên thế giới đều có thể bị tác động nếu thời tiết toàn cầu biến động kéo dài.
Hệ thống điện toàn cầu vốn đã căng thẳng vì xung đột Iran. Những nhiên liệu như than đá và khí tự nhiên có thể còn đối mặt tình trạng khan hiếm hơn và biến động giá mạnh hơn nếu El Nino gây ra những đợt nắng nóng và nhu cầu điện tăng vọt như các năm trước.
